تصوير تبريك هيتلر به رضا شاه به مناسبت نوروز

Yaşıyorum demek

Yaşıyorum demek

Çok merak ediyorum kendimi
Başıma birşey mi geldi
Öldüm mü kaldım mı
Hiçbir haber yok kendimden

Bu sabah kapımı çaldım
Kapıyı açan kendim
Bir süre kendime baktım
Bu güleç yüz bendim

Oh ne güzel bir sabah
Bugün de yaşıyorum demek
Benden başka yok kimsem
Beni merak edecek.

AZİZ NESİN

Məlum bugün 21 Mart , axşam bayram gürüşundən sonra gəlib ilk işim facebooka baş vörmaq oldu.Alma adindan sayin bir dustumun yazilarininda Yaşıyorum demek şiri gürdum.Bir an öşaqliqima daldim , İranin 1979 ,ci inqilabina bir sənə qalmiş buyuk qardaşim Tahranda yunivesitəyə başlamişdi və mənə Urmuya dunduğu zamanlar həmməşə kitab gətirərdi və mən beləcə Səməd Behrənginin kitablarinan aşina oldum.Oşag yaşima rəğmən səmədin Parə Parə kitabindan Azərbaycan Turkcəsinin yazib pozmasin örgəndim. Buyuk qardaşim daha sunra yavaş yavaş Əziz Nəsinin kitablarin mənə gətiməgə başladi  , rəhmətlik Səməd Əziz Nəsinin bazi kitablarin Farscaya çevirmişdi.Məndə ozamanlar cox maraxnan bu kitablari oxurdum , hikayələr şirin və gülməlidilər və mən başlardim öca öca gülməyə , Atam rəhmətlikdə mənə baxib gülərdi , Anam və qardaşlarimda başlardilar gülməyə. Başizi dişizi ağritmayim ustə geçən siri gürdüyumdə bu şirin xatirələr yadima duşdu . Əfsus zamani geri qaytarmak olmur , zaman axib gedir.Mənim yaşimdakilar bilirlər biz öşaqliq etmədən İnqilab və onun dalica Savaşdan dolayi öşaqliqimizi dulu dulu yaşiya bilmədik , sanki hoplayib gəncligə duşduk , onuda yaşamadan tez qocaldiq. Həsrət dulu zamanimizi tukətdik ...

Taymaz Urmulu-21Mart 2011

رضا شاه سردار نوسازی ویا ویران سازی ایران؟!(فیلم مسند)

کیانوش توکلی
اسنادعلنی شده دولت امریکا :« رضا شاه سردار نوسازی با علامت تعجب! »در یک فیلم مستند که بر اساس کتاب « بریتانیا و رضا شاه» تهیه شده است حقایق زیادی را منتشرکرده است .همچنین بر اساس اسناد آمریکایی نشان داده شده است که قسمت اعظم منابع نفتی ایران توسط انگلیسی ها غارت می شد و آن بخش کوچکی در آمد های نفتی که به ایران اختصاص می یافت به حساب شخصی رضا شاه واریز می شد و اینکه رضا شاه با خود یک مشت خاک ایران را به افریقای جنوبی برده بود افسانه ای بیش نیست .... . در یک قلم رضا شاه در« آن تاریخ» حدود 200 میلیون دلار در بانک های خارجی و 50 میلیون دلار در بانک های ایران در حساب شخصی خودداشت و غارت آثار باستانی ایران توسط رضا شاه.......این در حالی است که بر طبق آمار های این کتاب جمعیت ایران در سال 1911 بیست میلیون نفر بود و چهار سال بعد جمعیت 20 میلیونی ایران بر اثر گرسنگی و... به 11 میلیون نفر در سال 1914 کاهش پیدا می کند و این یک تراژدی تاریخی است که این روز ها در بررسی های تاریخی گم شده است . من در همین جا از علاقمندان رضا شاه می خواهم در باره اظهارات این فیلم از خود واکنش علمی نشان دهند ... اين فيلم مستند را از لينك زير ببينيد:

http://www.youtube.com/watch?v=gqxTYEml0L8&feature=player_embedded

اورمييه لي به ي اوغلو، ساوالي خان قيزي

Mehran Baharlı – Sözümüz

بير ساوالي گوروهبانين يازديغي “اورمييه لي به ي اوغلو، ساوالي خان قيزي” حيكايه سي  - مئهران باهارلی “سؤزوموز” وبلاگی

بيري وار ايدي بيري يوخ ايدي، آللاه دان باشقا هئچ كس يوخ ايدي:

ساوادا ياشايان خانلاردان بيريسينين تك بير قيزي وار ايدي. او قيز قرار قويموشدو هر كس اونون دئدييي سوآلا موناسيب جاواب وئرسه اونا اره گئتسين. چوخلاري گليب او قيزي ايسته ميشديله ر اره آلسينلار، اونون دئدييي سؤزو آنلاماييب موناسيب جاواب وئرمه ديكله ري اوچون بؤيوك خساره ت وئريب گئتميشديله ر. بو قيزين تعريفيني اورمو به يي اوغلانلاريندان بيري ائشيدير. قصد ائدير گئديب او قيزي آلسين. كاسيب پالتاري گئييب كاروانا قوشولوب ساواي`ا گلير. اورادا بير توكاندا شاگيرد قالير.

بير گون خان قيزيني حاماما گئده نده گؤروب شئعر ايله بو سؤزله ري دئيير:

اوغلان:

ساللانيبان گؤزه ل گئدير حاماما
ساليب قارا تئلله ريني هر يانا
قوينوندا بسله ييب بير جوت شاماما

تئللي خانيم! قوناغيوام بو گئجه !
آغ ممه لي! قوناغيوام بو گئجه!

قيز:

گئت گئت اوغلان! وار ممه نين اييه سي!
بورويوب كؤوشه ني آتي، ده وه سي
قاتارا دوزولوب نري، ماده سي
گئت گئت اوغلان! بوردا قوناق اولونماز!
گئت گئت اوغلان! بوردا مئهمان قالينماز!

اوغلان:

قاتار ده وه له ري قوشدوم كاروانا
قيريليب ناللاري، باتيب آل قانا
گئج واخت اولوب، چاتمارام من كاروانا
تئللي گؤزه ل! قوناغيوام بو گئجه!
آغ ممه لي! قوناغيوام بو گئجه!

قيز:

بير قوش اولوب هاوالاردا اوچارام
جايناغيملا هر دويونو آچارام
نامحره مسه ن اوغلان، سنده ن قاچارام
گئت گئت اوغلان! بوردا قوناق اولونماز!
گئت گئت اوغلان! بوردا مئهمان قالينماز!

اوغلان:

سن ايسته يه ن عاشيق گليب اورمو`دان
آلماس كيپريكله رينده ن اولوب باغري قان
آديم محه ممه د رسول، عاشيغام، اينان!
تئللي خانيم! قوناغيوام بو گئجه!
آغ ممه لي! قوناغيوام بو گئجه!

قيز سون سؤزله ري ائشيده نده ن سونرا سوروشور:

من عاشيق، بوداق آتار
بو داغي او داغ آتار
تورپاقسيز يئرده بيتيب
يارپاقسيز بوداق آتار

اوغلان فوره ن جاواب وئرير:

من عاشيق، قيرميزيدير
كؤينه ييم قيرميزيدير
او جور كي سن دئدين

او، مارال بوينوزودور

قيز شئعر ايله دئيير:

بير يانيم دنيزدير، بير يانيم بوستان
گل ائويميزه! ممه له ريمده ن آسلان!
تئز گل اوغلان! گئجه اول منه مئهمان!
سنده ن سونرا منه قوناق يارانماز
سنده ن سونرا كيمسه مني آلانماز

سونرا تكرار ائدير:

من راضييام، گل آتامدان ايجازه آل.

اوغلان آتاسيندان ايجازه آلير، يئددي گون يئددي گئجه توي ائديب اورمولو به ي اوغلو ساوالي خان قيزيني اورمو`يا آپارير.

يئديله ر ايچديله ر، مورادلارينا يئتيشديله ر. سيز ده يئييب ايچيب مورادينيزا چاتين!

گرچه يه هو

ايل بايرامينا گوره بير نچه سوز(ايل بايرامي عادتلري ونوروز سوفراسي)

دوزون خبر آلساز بو ايل هچ كفيم يرينده دييل. گچن ايل بوندان كفيم سازيدي وهر موناسيبته گوره بوردان ، اوردان گزينيب اوزومجه يازماقا لاييق بير شيلر تاپيب يازيرديم ، ساغ اولسونلار عزيز ناديده دوستلاريم آزه ربايجان سايت لارين دا آز به چوخ عكس اتديليرديلر. بو ايل نيسه ايقتيصادي دورومون چتينليگي ، آرتي سياسي دورومون پوزقونلوغو ، دونيادا اولان هچ ده خوش اولمويان حاديثه لر و حتي عايلوي سورونلار جانيمي يامان سيخيب دير. داها گچميشلر كيمي هه وه سيم قالماييب . آمما نجه اولسا دا اولسون بايرام گليب چاتيب دير. بو بيزيم ان بويوك بايراميميزدير ، باخمياراق كي بايراميميزي دا بيزدن چاليب لار. يونانيستانا گتميش اولساز اوردا گوررسينيز كي دولماني ميللي يه مه ك لري اولاراق قوناق لارا ايتحاف اديرلر. ارمني لرده هم يه مه ك لريميزي هم ده ساري گلين كيمين ماهني لاريميزي اوز كولتورلريندن قايناقلانان خزينه لر كيمين گوستريللر. فارس لاردا اوغوز بايراميميزي اوغورلاييب نوروز كيمي دونيايه گوسترمك ده ديلر. بيلميرم بو نلارا آغلامالييق يا گولمه لييك . هر حالدا دونيانين ان بويوك و قديم خالق لاريندان اولان بيز تورك لر طبيعي دير كي بله موضوعاتا راست گله بيلريك . طبيعته اويقون اولميان بودور كي بيز بيزليك دن چيخيب اوزگه اولماقا يانيشيريك . تاريخيميزي ، عنعنه ، رسم رسوملاريميزي اونوتموشوق. اوشاقلاريميزي اوزگه ديليله چاغيريريك و ان اوزوجوسو اوز ديليميزي غلط غوله ط و يالنيش ايفا اديب اوزگه ديلينه ن چيركين لشديريريك . بلكه منه ايراد توتاسيز كي بايرام آخشاميندا بو نه قارامساقليق دير بير آز اييم سه ل اول ، گوزل دانيش ، شنليك لردن ده ! نه دير بو آغزيميزين دادين قاچيران تيكراري سوزلر؟!چوخ حاقليسينيز . گره ك بو سوزلري دميه يديم . چوخ باغيشلايين ! آمما اول ده ددييم كيمين بو گونلر بير آز كف سيزم ، آغزيمي پيچاقدا آشمير. بلكه سيزلردن ده بعضي لري بو حيسيات دا اولسونلاراونلار مني ياخشي آنلارلار. بو اوزدن گچن ايل يازديقيم كيچيك بير يازيني جضورلارينيزا چاتديريب تانريميزدان هر كسه گوزل گونلر ، شنليك لر ، داماغ دادي ، امن امانليق و ساغليق ديله ييرم . ايل بايرامي هركسه موتلو اولسون.

ايل بايرامي عادتلري ونوروز سوفراسي

نوروز بايرامي سوفراسيندا جور به جور خوره لر ، چرز (آجيل) ، شيرنيات دوزولور . سمني ، گول چيچك ، گوزگو (آينا) ، سو ، قيزيل اشيالار قويولور . ائودكيلرين هر بيرينين آدينا شام يانديريلير . ايناما گوره نوروز بايرامي آخشاميندا هركس گرك اوز ائوينده اولسون . همده هامي درد- غمي اونودوب شن اوقاتلي اولماليديلار. اوندا آدامين گلجك ايلي اله بله اوتر.

سوفرايا قويولانلار هر بيريسي بير شيين سيمگه سيدير: گونش سیمگه سی: چیراق ، آی سیمگه سی: آینا،اولدوز سیمگه سی: دمیر پول،گؤی سیمگه سی: سو، یئر سیمگه سی: سمنی، دنیز سیمگه سی: بالیق، آغاج سیمگه سی: آلما، ایرده، حئیوان سیمگه سی: یومورتا

قرآن، ساعت، گول، گولاب، سرکه، سوماق، ساریمساق و ... سونرالار آرتیریلیب!

هركس تزه پالتار گييب بير بيرينين ائوينه گوروشه گدرلر . بويوك لر چيچيكلره بايرامليق وررلر. هركس بير بيرينه هديه لر ورر.  نوروز بايراميندا كين – كدورت اونوتولماليدي . هچ كس گرك بير بيريله كوسولو قالماسين . نوروز بايرامي ياددا بوللوق ، خيري بركت ، خير خاهليق و گوزلليك كيمي قالير.



Çərşənbəniz mubarək olsun

Hayatiz od kimi isti ,su kimi aydin , yel kimi azad ve topraq kimi bərəkətli olsun

مراسم بزرگ داشت قربانيان مقتول بدست ارامنه در ارزروم تركيه

سال 1918يكي ازخونين ترين سالهاي ملت ترك بود . طي سال هاي 1917و1918گروههاي تروريست ارمني در پشت جبهه عثماني با استفاده از كمك روس ، انگليس ، فرانسه و آمريكا براي ايجاد ارمنستان بزرگ در خاك عثماني و ارضي آزربايجان (شمالي و جنوبي) دست به كشتار بي سابقه مسلمانان ترك زدند. ارزروم ، قارص ، وان ، آدانا از مراكز مهم قتل عام مسلمانان در آناطولي و شهرهاي قبا ، گنجه ، باكو و نخجوان در شمال آزربايجان و شهرهاي اورميه ، سلماس ، خوي ، سولدوز و قوشاچاي در جنوب بيشترين صدمات و تلفات را متحمل شدند. امروز ارزروم تركيه شاهد مراسم بزرگ داشت نود و سومين سالروز قتل عام سيصد و هفتاد و هشت نفر از اهالي روستاهاي آلاجا و ياشيل يايلا بود. اسناد اين قتل عام وحشيانه در سال 1986و پس از كشف قبر دسته جمعي قربانيان آشكار شد. براي اطلاعات بيشتر در مورد قتل عام در آزربايجان به سلسله مقالات قتل عام در آزربايجان را فراموش نكنيم درج شده در وبلاگ اورمو آزه ربايجانين قلبيدير مي توانيد مراجعه كنيد . همچنين فايل پي دي اف اين مقالات از سايت مزبور قابل دانلود مي باشد.

اندر احوالات جماعت سبز

كامي نيومد!

اورمودان گلن ايشيق لار-عسگرخان افشار اورموي (عبدالمالكي)

اورمو شهري قاجار دوورونده و آزه ربايجان – روس ساواشلاري اسناسيندن چوخ بحراني (كريتيك)رولا صاحيب ميش و اورمولو سياسي آدام لار اوزامان موهوم رول لار اويناميش لار. روس اوردوسونون ظفريندن سونرا اورمو شهري ضيمانت كيمين توركمن چاي و گوليستان موقاويله لرينده گوستريلميشدي و اگر عابباس ميرزا روسون طلب اتديگي جريمه لري{10كرورتومن(5ميليون تومن)} اوده ممه ميش اولسايدي اورمو شهري روس لارا وره بيليرميش(1243هجري –قمري). اورمو شهرينين قابليت لي سياست آداملاريندان بيري عسگرخان افشار اورموي ايدي . بو سياست آدامي ممالك محروسه ايرانين او تاريخه كيمي بيرينجي ائلچيسي كيمي فيرانسادا منصوب اولدي. قاجار شاهي ( فتحعلي شاه) بو وسيله ايله ايستيردي فيرانسيز باشچيسي ناپلئون ايله روس لار عليهينه موقاويله باغلاييب و اونلارين سيلاح وساواش بيليم لريندن فايدالانسين . بو تلاش لار فين كنشتاين موقاويله سينه مونجر اولدو، آمما تاسف كي چوخ قيستا بير سوره سونرا ناپلئون انگليس لر له آنناشمادان سونرا تك طرفلي اولاراق بو موقاويله ني دايانديردي. عسگرخان افشار 1808دن 1810آ قدر فيرانسادا ايقامت اتميشدير. بعضي تاريخچي لر اونون فيراماسونري محفيل لرله علاقه دار اولدوغونو ايدعا ائديبلر. عسگرخان افشار عبدالمالكي 1249هجري قمري اورمو شهرينده وفات اديب و قبري اورمونون جنرال مچيدينين شبيستانيندا دير. او مرحومون خانيميدا همين يرده گومولوب دور. همين مچيد افشار سردارينين خرجيله و ائوينين قونشولوقوندا تيكيلميشدير. عسگرخان خانيم لارين ايجتمايا اياق آچماسيندا ديرلي رول اويناميشدير.

توجه اتمه لييق كي عسگرخان محله سي او زامان هيندو محله سي آدلانيرميش و 1273هجري قمري يعني 24ايل سردار افشارين اولوموندن سونرا ديگر افشار سرداري كي اودا تصادفن عسگرخان افشار آديلا معروف اويموش و كورد عيصيانچيلارلا ساواش دا (دره گيز چيمن لرينده ) شهيد اولدوقدان سونرا هيندومحلله سي نين دروازاسيندان شهره جنازه سي واريد اولدوقدان سونرا ، او شهيدين آدي پايدار قالسين ديه اورمونون اهاليسي طرفيندن آديني عسگرخان محله سي ايله دييشديرميش ديرو بو محلله نين آدي عسگر خان افشار عبدالمالكي ايله هچ بير موناسيبتي يوخدور.

Urmudan gələn işiqlar- Əsgərxan Əfşar urəməvi (Əbdolmalikı)

Urmu şəhri qacar düvründə və Azərəbaycan – rüs savaşları əsnasından çox bohranı ( kritik ) rola sahib miş və Urmulu siyasi adamlar ozaman mühüm rollar oynamışlar . Rüs ordusunun zəfərindən sonra Urmu şəhri zəmanət kimin Türkmənçay və Gülıstan müqavilələrində güstərilmişdi və Urmu gr Abbasmirza Rüsün tələbetdıgı cərimələri{10krürtümən ( 5milion tümən ) } ödəməməmiş olsaydı Urmu şəhri rüslara verə bilirəmiş ( 1243hicri –qəməri ) . Urmu şəhrinin qablıətli siyasət adamlarından biri Əsgərxan Əfşar urəməvi ıdı . Bu siyasət adamı məmaliki məhrüse- Iranın o tarixə kimi birinci elçisi olaraq Fıransada mənsüb oldu . Qacar şahı ( Fəthəlişah ) bu vəsiləilə istirdi Fıransız başçısı Napilun ilə rüs lar əlihinə müqavilə bağlayıb və onların sılah və savaş bilimlərindən faydalansın . Bu təlaşlar finkoneştain müqaviləsinə müncər oldu , amma təsufki çox qısta bir sürə sonra Napilun Ingiliıslərlə annaşmadan sonra tək tərəfli olaraq bu müqaviləni dayandırdı . Əsgərxan Əfşar 1808dən 1810-a qədər Fıransada ıqamət etmışdır . Bəzi tarixçilər onun firamasunerı məhfillərlə əlaqədar olduğunu ıdia ediblər . Əsgərxan Əfşarəbdolmalkı 1249hcri qəmri Urmu şəhrində vəfat edıb və qəbri Urmunun Ceneral məçidinin şəbıstanındadir . O mərhumun xanımıda həmin yerdə gümülübdür . Həmin məçid Əfşar sərdarının xərcilə və evinin qunşuluqunda tikilmişdir . Əsgərxan xanımların ıctmaya əyaq açmasında dəyərli rol oynamışdır . Təcəcüch etməliq ki Əsgərxan məhələsi o zaman hindü məhələsi adlanırəmış və 1273hecri qəməri yəni 24il sərdari Əfşarın olumundən sonra digər Əfşar sərdarı ki oda təsadofən Əsgərxan Əfşar adıla məruf oymuş və kürd isyançılarla savaşda ( Dərəgiz çimən lərində ) şəhid olduqdan sonra Hindü məhəlləsinin dərvazasından şəhrə cənazəsi varıd olduqdan sonra , o şəhidin adı paydar qalsın diə Urmunun əhalısı tərəfindən adını Əsgərxanməhələsi ilə deyişdirilmişdir bu məhəllənin adı Əsgərxan Əfşar Əbdolmalikı ilə heç bir munasıbətı yoxdur .

Bu gün Yel çərşənbəsidir

Bu gün yel dünyanı dolaşır, suyu, odu hərəkətə gətirərək yazın gəlişindən xəbər verir
Bu gün Yel çərşənbədir. Yel çərşənbəsinə el arasında “küləkli çərşənbə”, “külək oyadan çərşənbə”, “yelli çərşənbə” də deyilir. Qədim etiqadlarda qeyd edilib ki, torpağın altında - “qara nəhrdə” yatmış dörd cür külək yer üzərinə çıxaraq müxtəlif libaslarda özünü göstərir. Mifologiyamızda ağ yel - ağ, qara yel qara, xəzri - göy, gilavar - qırmızı libasda təsvir edilir. Yel çərşənbəsi günü yel bu dörd yellə birləşib dünyanı dolaşır, gəzib oyanmış suyu, odu hərəkətə gətirərək yazın gəlişindən xəbər verir.

Şifahi xalq yaradıcılığında Yelin tanrı olması ilə bağlı müxtəlif nəğmə, əfsanə, rəvayət, mif, inanc, məsəl və s. yaranıb. Qədim deyimlərə görə, Yel baba xırmana gəlməmişdən qabaq oradan buğda, dən götürməzlər. Sovurulmamış buğda götürənin oğlu ölər.

Bundan başqa, inanca görə Yel çərşənbəsi gecəsi söyüd ağacının altına gedib niyyət elə və Yel babanı çağır. Əgər Yel baba sənin səsini eşidib əssə və söyüdün budaqlarını torpağa toxundursa, diləyin yerinə yetər.

Yel çərşənbəsi günü tonqallar qalanır, evlərdə südlü plov və ya bulğur aşı bişirilir. Süfrəyə daha çox quru meyvə və dənli bitkilərdən hazırlanmış çərəzlər düzülür. Qadınlar axır çərşənbə üçün hazırlıqlar görürlər. Ev əşyaları sürtülüb təmizlənir, xalça-palaz çırpılır, yorğan-döşək havaya verilir. Xanımlar uşaqlar üçün təzə paltar biçib-tikir. Qız-gəlinlər qoz-fındığı ləpələyib şirniyyat hazırlığı tədarükü görürlər. Bu gün bir qarış böyümüş səməninin ortasına qırmızı qumaş bağlanır.Cersenbeniz Mubarek..)

بو گون يئل چرشنبه سيدير

بو گون يئل دونياني دولاشير، سويو، اودو حرکته گتيره رک يازين گليشيندن خبر وئرير بو گون يئل چرشنبه دير. يئل چرشنبه سينه ائل آراسيندا " کولکلي چرشنبه " ، " کولک اويادان چرشنبه " ، " يئللي چرشنبه " ده دئييلير. قديم اعتيقادلاردا قئيد ائديليب کي، تورپاغين آلتيندا - " قارا نهرده " ياتميش دؤرد جور کولک يئر اوزرينه چيخاراق موختليف ليباسلاردا اؤزونو گؤسترير. ميفولوگيياميزدا آغ يئل - آغ، قارا يئل قارا، خزري - گؤي، گيلاوار - قيرميزي ليباسدا تصوير ائديلير. يئل چرشنبه سي گونو يئل بو دؤرد يئلله بيرلشيب دونياني دولاشير، گزيب اويانميش سويو، اودو حرکته گتيره رک يازين گليشيندن خبر وئرير. شيفاهي خالق ياراديجيليغيندا يئلين تانري اولماسي ايله باغلي موختليف نغمه، افسانه، روايت، ميف، اينانج، مسل و س. يارانيب. قديم دئييملره گؤره، يئل بابا خيرمانا گلمه ميشدن قاباق اورادان بوغدا، دن گؤتورمزلر. سووورولماميش بوغدا گؤتوره نين اوغلو اؤلر. بوندان باشقا، اينانجا گؤره يئل چرشنبه سي گئجه سي سؤيود آغاجي نين آلتينا گئديب نيت ائله و يئل باباني چاغير. اگر يئل بابا سنين سسيني ائشيديب اسسه و سؤيودون بوداقلاريني تورپاغا توخوندورسا، ديلگين يئرينه يئتر. يئل چرشنبه سي گونو تونقاللار قالانير، ائولرده سودلو پلوو و يا بولغور آشي بيشيريلير. سوفره يه داها چوخ قورو مئيوه و دنلي بيتکيلردن حاضيرلانميش چرزلر دوزولور. قادينلار آخير چرشنبه اوچون حاضيرليقلار گؤرورلر. ائو اشيالاري سورتولوب تميزله نير، خالچا-پالاز چيرپيلير، يورغان-دؤشک هاوايا وئريلير. خانيملار اوشاقلار اوچون تزه پالتار بيچيب-تيکير. قيز-گلينلر قوز-فينديغي لپله ييب شيرنيات حاضيرليغي تداروکو گؤرورلر. بو گون بير قاريش بؤيوموش سمه ني نين اورتاسينا قيرميزي قوماش باغلانير.جئرسئنبئنيز موبارئک..)

Dunya qadinlar günü qutlu olsunٌ

فرهنگستان زبان و ادب فارسي يا مركز دروغ پردازي شعوبيه

هشت قرن از ظهور نهضت شعوبيه مي گذرد. اكنون جامعه ايراني به ميزان بسيار زيادي تحت تاثير اين نهضت قرارگرفته است به طوريكه اين مركز پنهاني جعل و دروغ سازي توانسته قدرت را در ايران بدست بگيرد. سخن از اسلام ايراني و انديشه ايراني چنان بالا گرفته كه حتي داد برخي مذهبيون را كه خود شاخه مذهبي شعوبيه هستند و شايد از آن خبر نداشته باشند را در آورده است . فرهنگستان زبان و ادب فارسي با بودجه سرسام آور خود ديري است كه نقش پررنگي را در آسيميله كردن ملت هاي غير فارس ايران پر مي كند. اكنون براي كمتر كسي كه دستي بر زبان و تاريخ دارد پنهان مانده كه فارسي زباني است كاملا ساختگي كه توسط شعوبيه ساخته و پرداخته شده است . قرن ها قبل كسي در ايران به اين زبان نه سخن مي گفت و نه مي نوشت. فارس هاي امروزي زبانشان را جند قرن قبل از تاجيك ها و افغان ها گرو گرفتند. البته كمك هاي شاهان سلجوقي و حتي قاجار كه خود ترك بودند براي ساخت اين زبان بر كسي پوشيده نيست . حتي فارسي فعلي را فارسي فتحعلي نيز مي گويند كه اشاره بنام فتحعلي شاه قاجار دارد. اما اينكه چرا برخي شاهان ترك به ساخت و پرداخت اين زبان روي آورده اند البته بحث امروز ما نمي باشد ولي شايد بتوان گفت ايجاد يك نوع تمايز بين شاه و رعيت و يك نوع تفاخر و خود بزرگ بيني شايد علت اين عمل اينان باشد. باري فرهنگستان زبان و ادب فارسي اكنون قلعه و سر فرماندهي فاشيسم فارس بر ضد ملل ساكن در ايران است . كلمه سازي هاي مسخره اي كه به زور تلوزيون رسانه هاي نوشتاري ، كتاب هاي درسي و راديو به ملت تحميل شده است . معروف است وقتي كلمه ارتش را بجاي اردوي تركي ساختند خيلي ها به آن خنديدند و گفتند چنين چيزي را نمي توان به ملت تحميل كرد ولي رضا خان گفت ما به زور اين كلمات را تحميل مي كنيم و شما هم آن را خواهيد ديد. مي بينيم كه هشتاد و خورده اي سال براي قبولاندن چنين كلماتي كافي بوده است . اكنون هم كلمات مسخره اي مانند تارنما ، رايانه ، چرخ بال و غيره را همين فرهنگستان مي سازد و روزنامه و تلوزيون با ميخ در مغز مردم فرو مي كنند. سايت تلوزيون صداي آمريكا نيز كه روي ديگر سكه فاشيسم فارس مي باشد به اين مسئله پرداخته و حتي حداد عادل (رئيس فرهنگستان فارسي ) را قبول ندارد و وي را فاقد توانايي هاي لازم براي ساخت و پرداخت افسانه و جعل و دروغ سازي مي داند . اين سايت مقاله اي تحت عنوان به چالش گرفته شدن رياست حداد عادل بر فرهنگستان زبان و ادبيات فارسي منتشر كرده و خواسته است نام درياي خزر را به مازندران و يا كسپين تغيير دهد. فاشيسم فارس به شدت با نام خزر مخالف است ، همانگونه كه با جمهوري آزربايجان شمالي مخالف است . فاشيسم فارس از هرچه بوي ترك و ماهيت ترك را داشته باشد عذاب مي كشد. خزرها قومي از ملت ترك بودند كه هزاران سال قبل در اين منطقه زندگي مي كردند و نام خود را به درياي خزر داده اند. اين ترك ها بعدا يهودي شدند . فرهنگستان زبان فارسي معتقد است كه خزرها نه ، بلكه كسپين ها كه شهر قزوين را بنا كرده اند بايد نام خود را به دريا بدهند و اين دريا درياي كسپين يا قزوين ناميده شود. اين در حالي است كه  ميدانيم شهر قزوين بدستور آلپ ارتونقاي (افراسياب) و به افتخار دختر زيباي وي قازوين بنا شده است . قازوين دختر آلپ ارتونقاي دختر زيبايي با گردن افراشته بود كه پهلوان و سردار نامي ترك شهري بنام وي ساخت . اكنون فاشيسم فارس نام قزوين يا قازوين را بالهجه يوناني استعمال كرده و مي خواهد به اين وسيله خزر را از كتاب هاي درسي حذف و نامي فارسي كه ساخته ذهن معيوب فاشيست هاي فارس است جايگزين آن كند.

سايت صداي آمريكا مي نويسد :

 فرهنگستان زبان و ادب فارسی با ارسال نامه ای به کمیسیون فرهنگی هیئت دولت با تاکید براین که: واژه «کاسپین» فارسی نیست، از هیئت دولت خواستار حذف این نام از لیست نام های دریاچه مازندران یا خزر شده است. فرهنگستان زبان و ادب فارسی در نامه خود افزوده است این واژه  «در زبان‌های اروپایی برای اشاره به دریای خزر به کار می‌رود. لفظ کاسپین برگرفته از نام قومی است که پیش از مادها در این سرزمین زندگی می‌کردند و کاسپی نام داشتند.» در این نامه که به امضای غلامعلی حداد عادل رئیس این فرهنگستان رسیده، ابراز نگرانی شده به کارگیری این واژه در زبان فارسی «مجوزی خواهد شد برای به کار بردن مشتقات بسیاری از الفاظ ایرانی که در زبان‌های غربی بر اساس قواعد دستوری آن زبان‌ها ساخته می‌شوند.اما علی معلم دامغانی، رئیس فرهنگستان هنر این برداشت را نادرست خوانده، می گوید: «کسپین» واژه ای فارسی ست  که تلفظ معرب و امروزی آن «قزوین» است. معلم دامغانی افزود: «كاسپی‌ها قومی ساكن منطقه‌ی شمال بودند كه مركز آن‌ها همین شهر قزوین است و در حقیقت، هیچ تردیدی نیست كه ما دریاچه‌ی «كاسپین» نداریم. این دریاچه «كسپین» یعنی قزوین است و مردم قزوین هنوز هستند و زندگی می‌كنند. پیش از این نیز دکتر مهرداد بهار، اسطوره شناس ایرانی در بحث پیرامون تبارشناسی این واژه بر همین دیدگاه تاکید کرده و کسپین را واژه ای فارسی و صورت کهن قزوین کنونی دانسته بود. علی معلم دامغانی که دیدگاه فرهنگستان زبان و ادب فارسی را به چالش گرفته افزود: «خزرها نیز قومی یهودی بودند در شمال دریاچه و امروز اگر دریاچه به نام آن‌ها تسمیه شود، ای بسا كه مالكان و مدعیان دیگری نیز داشته باشد. وقتی اعراب آمدند، دریاچه به نام «كسپین» بود كه این واژه تعریب شد. در حالی كه در بسیاری از متون، این دریاچه به نام «قزوین» است.» علی معلم دامغانی به کارگیری واژه «خزر» را برای این دریاچه که از سوی فرهنگستان زبان فارسی برآن تاکید شده، خیانت دانست. این برای چندمین بار است که کارشناسان زبان فارسی، ادیبان مختلف، آشکار و پنهان، دانش زبانی و پشتوانه ادبی غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان ادب و زبان فارسی را به چالش گرفته اند. نمونه آن مصراع شعر سعدی: «بنی آدم اعضای یک پیکرند» است که به ضبط غلط و نادرست: «بنی آدم اعضای یکدیگرند» از سوی فرهنگستان حدادعادل به دولت ارائه شد و بر اسکناس های جمهوری اسلامی چاپ شد. این ضبط غلط مصراع شعری سعدی جنجال بزرگی به پا کرد. علی معلم دامغانی با اشاره به این ضبط غلط شعر سعدی گفته است:امروز روی برخی اسكناس‌ها و در برخی موقعیت‌های رسمی به كوری چشم سعدی نه، به كوری چشم من حقیر نه، بلكه به كوری چشم حقیقت «بنی‌ آدم اعضای یكدیگرند. چندی پیش نیز احمد سمیعی‌گیلانی مدیر گروه ادبیات معاصر فرهنگستان زبان فارسی، طی مراسمی در شهر كتاب مركزی تهران، از محافظه‌كاری و بی‌توجهی فرهنگستان به ادبیات معاصر و ادبیات مدرن ایران گلایه كرده بود و گفته بود: فرهنگستان‌ها محافظه‌كارند و معمولاً نه به ادبیات معاصر و نه به ادبیات مدرن توجه نمی‌كنند، به‌خصوص كه آن‌ها حتی رمان خواندن را نیز كار باارزشی نمی‌دانند. علی‌محمد حق‌شناس از استادان زبان فارسی نیز در همین مراسم با اشاره به ضرورت نهادینه شدن رمان در ایران و بیان ملزومات آن پرداخت و گفت كه باید برای نهادینه شدن رمان در ایران تلاش گسترده صورت گیرد. اما غلامعلی حدادعادل در گفتگو با خبرگزاری فارس به دفاع از عملکرد خود و این فرهنگستان تحت ریاستش برخاسته و گفت فرهنگستان از دستاوردهای زبان در رمان امروز بهره خواهد گرفت. اما یکی از پژوهشگران زبان فارسی با انتقاد از نحوه نگرش حدادعادل در فرهنگستان ادب و زبان فارسی گفته است: زبان فارسی مهمترین و پایه ای ترین میراث فرهنگی ایران زمین و پایه استقلال و هویت ملی این کشور است. و کرسی ریاست فرهنگ زبان و ادب فارسی شایسته کسی ست که افزون بر شناخت ژرف از پویایی زبان، فارغ از گرایش های سیاسی جناحی روز باشد. و این دو ویژگی در شخصیت غلامعلی حداد عادل وجود ندارد. منتقدان می گویند غلامعلی حداد عادل دقیقا به دلیل ناکارآیی و میانمایگی در شناخت زبان فارسی ست که از سوی محافل عالیرتبه قدرت به ریاست فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزیده شده تا چالش های سهمگین میان زبان امروزی و ارزش های سنتی را بسود آن ارزش ها حفظ کند. 

براي شناخت بهتر شعوبيه مي توانيد سلسله مقالات اينجانب در اين رابطه را از بخش دانلود كنيد وبلاگ اورمو ازه ربايجانين قلبيدير دريافت نماييد. 

آنا سنسیز داریخیرام

انا لله و انا اليه الراجعون

خبر دار اولدوق سايين جاواد بي اسماعيل بيلي آناسين ايتيريب دير.آنا كيمين وارليق قيمت لي اولدوقونا گوره ساده جه بير كز و بير دانه اينسانلارا ايتحاف اولونور. آنا و آتا  ني ايتيرديگدن سونرا هچ بير وارليق يريني توتابيلمير. بو بويوك ضايعه ني جاواد بي دوستوموزا تسليت دييب او مرحومه نين گوناه لاري باغيشلانسين ديه دوعا اديب و قالان لارا باش ساغ ليقي ديله ييريك .

آنا سنسیز داریخیرام

سنی گؤرمه یه اؤلمک ایستیرم

اوشاقلیقا من دؤنمک ایستیرم

یئنه آنامی اؤپمک ایستیرم

هر گون سحرلر داراق اَلیمده

اُو ساچلارینی هؤرمک ایستیرم

تئل گوللرینی باشینا بیر بیر

ساغا سولا من دوزمک ایستیرم

محبت لی او ناز قوجاغیندا

بالیق تکین من اوزمک ایستیرم

یاپیش الیمدن گئداق دؤلاناق

یالنیز سنیلن گزمک ایستیرم

منه دوموش توت قوی آغزیما سن

سنین الیندن یئمک ایستیرم

منیم آغریما سن آغلاییردین

گؤز یاشلارینی سیلمک ایستیرم

اوشاقلیقدا من دییه بیلمه دیم

«سنی سئویرم» دئمک ایستیرم

گؤزلریم یولدا هاردا قالمیسان ؟

سنی آنا جان گؤرمک ایستیرم

سنسیز آی آنا گولمور ئورگیم

تکجه سنینله گولمک ایستیرم

داریخیرام من غریب دونیادا

سنین یانینا گلمک ایستیرم

آللاه شاهیددی آی گوزل آنا

سنی گؤرمه یه اؤلمک ایستیرم

شاعير:وحيد شكرزاده

خاطرات من از تبعیض-turkistanjenubi

در کشوری که من زندگی میکنم ، هر گونه تبعیض جرم است. چند روزی قبل با پسرانم در سالون ادارهء ثبت احوال  بودیم که یک خانم ایرانی به همراهی یک هموطنم ، آمدند و کنارمان نشستند. از آنجایی که با پسرانم اوزبیکی حرف میزدم این آقا متوجه نشد که من هموطنش هستم.

مرد برای خانم در مورد افغانستان توضیح میداد. ” … ما مردم ایرانه زیاد دوست داریم. خدا ببخشیش شاهء ما با شاهء ایران مناسبات خیلی خوب داشت. بعد از این انقلاب و نا آرامی ها دزدان افغانستان به ایران رفتند و مردم ایران هم از اوغانا بدشان آمد. مگر اوغانای اصیل اونها نیستند.  مردم اصلی افغانستان اوغان یعنی پشتون استند. اینها در سابق پشتونستان بودند. اوزبکها، تاجیکها، تورکمن ها همه گی مهاجر هستند. هزاره ها که قوم مغل است. افغانستان از پشتونها است….” حوصله ام سر رفت و به صورت مرد نگاه کردم. آدمی خیلی مرتب و ظاهرآ درس خواندهء بود در حدود شاید پنجاه سال. بحث و مشاجره آغاز شد و مرد با بهانه آنجا را ترک کرد. این موضوع سبب شد که من یکبار دیگر خاطرات کودکی خود را مرور کنم.

زمانی در کابل صنف چهارم مکتب بودم و تازه به صنف جدیدی نقل مکان نموده بودم. معلم جدید صدا زد: فرشته!

از جایم بلند شدم: بلی معلم صاحب!

معلم: تو اوزبک هستی؟

من: بلی معلم صاحب!

معلم: اقله شیلی تیلیم لی” اشاره به آهنگ اوزبیکی” چی معنا میده؟

صدای خندهء بلند بچه ها منفجر شد. معلم با خط کش بروی میز زد و همه خاموش شدند.

من: نمیدانم معلم صاحب!

از آنروز چیزی در درونم شکسته بود.

در مکتب و در صنفم هیچ اوزبکی نبود ولی از آنجاییکه اول نمرهء صنف شدم بچه ها نمیتوانستند اذیتم کنند ولی این مشکل در کوچه و بازار ادامه داشت. ماهء یکبار درتلویزیون در برنامه نوای کوهسار یک آهنگ اوزبیکی که سالها قبل ثبت شده بود، پخش میشد و فردای آن راه رفتن در کوچه ها مشکل بود.

بچه ها داد میزدند: قیلدینگ بیلدینگ زمانه تخم اوزبک نمانه! و من و خواهرم با تمام نیرو دوباره داد میزدیم: تخم اوغان نمانه! تخم فارسیوان نمانه!

چندین بار بالای این موضوع تنبه شده ام اما ادامه داشت.

تا اینکه زمستان سال ۶۸ به مزار شریف رفتیم. آنجا در کوچه و بازار، مکتب و مدرسه بیشتر میشد با صدا ها و سیما های اوزبیکی مواجه شد. اقاربمان هم بیشتر بودند و برعکس کابل همه اوزبیکی صحبت میکردند. ما با لهجه های کابلی خود، تافته هایی جدا بافته از ایشان بودیم . دوباره شامل مکتب لیسهء فاطمهء بلخی شدم. در مکتب خیلی تنها بودم.  نه درجه داشتم و نه دوست. باز وضع خواهرم شگوفه ضیایی بهتر از من  بود چون با دو تن از اقاربمان در یک صنف بود. در صحن مکتب چشمم به دخترکی افتاد که برادرش سر کوچهء مان دکان میوه فروشی داشت و اوزبیک بودند. نزدش رفتم و با لبخند پرسیدم: سلام! تو اوزبیک هستی؟

به دختران دور و بر خود نگاه کرد و با ناراحتی گفت: خدا مره اوزبک نکنه! و از آنجا دور شد. من یکه خوردم. تازه فهمیدم اینجا نیز همان آب است و همان کاسه. با تمام تلاش کوشش میکردم اول نمره گی را بگیرم تا دیگر کسی جسارت توهین و تحقیر کردن را نداشته باشد. رقیبان درسی ام با سماجت بیشتر به زبان و ملیت من میتاختند. روزی فریبا احدی که تا آنزمان سکوت کرده بود ، از جا بلند شد و با خشم فریاد زد: فرشته اول نمره گی ره میگیره و دهن همهء تان باز میمانه!

به من نگاه کرد و به اوزبیکی گفت: بعد ازین ببینم کی به تو حرف میزنه! دهنشه پاره میکنم.

بعد از آن با هم دوست شدیم. با تعجب میپرسید: چرا اوزبیکی بلد نیستی؟

من: ممتوجه میشم ولی حرف زده نمیتانم.

فریبا: چرا؟

من: چونکه در کابل هیچ کس اوزبیکی گپ نمیزد.

فریبا: ری نزن! مه بریت اوزبیکی یاد میدهم.

بعد از مدتی متوجه شدیم که حسینه هم از اوزبیک های اندخوی است و به ما پیوست. این اولین گروپ مقاومت ما بود. فریبا اولین معلم زبان اوزبیکی من بود. حتی حالا بیشتر با لهجهء فاریابی حرف میزنم. این رقابت درسی و مقاومت ما دو سال ادامه داشت. یکبار پانزده نمره ام از مضمون سپورت کم شد و بار دیگر بیست نمره ام از بخش تقریری مضمون پشتو و من اول نمره نشدم.

بعد از آن شرایط عوض شد و جنبش ملی اسلامی افغانستان قدرت را در صفحات شمال افغانستان گرفت. زبان اوزبیکی و هویت اوزبیک بودن حقارت بار نبود. در تلویزیون میشد برنامه های اوزبیکی را دید و با خیال راحت در کوچه ها قدم زد. در زمان عبدالرشید دوستم کار های زیادی نیز در مورد زبان و کلتور تورکها صورت گرفت. سیمینار ها برگذار شد و از دانشمندان و نویسنده گان اوزبیک و تورکمن دعوت بعمل آمد تا بالای زبان ، ادبیات و تاریخ تورکها کار و تحقیق کنند. در دانشگاهء بلخ رشتهء اوزبیکی تدریس میشد و مکاتب مناطق اوزبیک نشین نیز مضمون زبان اوزبیکی داشتند.  اگرچه شرایط جنگ بود ولی هیچ گاه مدارس ، مکاتب و تحصیلات عالی توقف نکرد. من به کمک استاد شفیقه یارقین کتابهای اوزبیکی بدست آورده بودم و کوشش میکردم خواندن و نوشتن اوزبیکی را بیاموزم. چون در افغانستان کتابهای اوزبیکی خیلی نادر بود، خط کریل را یاد گرفتم تا بتوانم از کتابهای چاپ اوزبیکستان استفاده کنم. در دوران لیسه و دانشگاه با خواهران حزب وحدت آشنا شدم و این موضع مرا با هزاره ها نزدیکتر کرد. پدرم هر گونه نزدیکی ام را با سیاست شدیدآ ممنوع کرده بود ولی من با علاقه مندی زیاد این جریانات را تعقیب میکردم. همیشه آرزو میکردم ایکاش اجازه میداشتم تا مانند آنها مبارزه و فعالیت کنم. خوب یادم است زمانیکه جسد بابه را به مزار آوردند، در لیسهء تجربوی صنف دوازده بودم. زهرا حسن زاده ، فاطمه حسینی و چند تن دیگر میخواستند صنف را ترک کنند و به مراسم بابه بروند. همه گریه میکردند. معلم پشتو مخالفت کرد که اجازه ندارند. ناگهان زهرا با تمام نیرو داد زد: زمان شما ها تیر شده! اولاد های بابه زنده است….. معلم در جا خشکش زده بود. آنها همه از جا بلند شدند و منهم به دنبالشان رفتم. دختری صدا زد: فرشته تو خو اول نمره و کفتان هستی تو کجا میری؟ باز تو خو هزاره نیستی!

حرفی نزدم و بیرون شدم. همهء شان از من تشکری کردند و رفتند. منهم به طرف خانه روان شدم. یک وجه مشترک خیلی بارز میان من و آنها بود. وجه تحقیر شده گی و مظلومیت. وجه مبارزه و تسلیم ناپذیری.

لایحه پیشنهادی به شورای اروپا در مورد مشکل زبان مادری در آذربایجان جنوبی، ایران

این لایحه در ماه فوریه سال 2003 از طرف رافائل حوسینوو، الهام علی یئو (رئیس جمهور فعلی) و عظیم موللا زاده نمایندگان وقت مجلس جمهوری آذربایجان تهیه و با امضای عده ای از نمایندگان مجلس از کشورهای ترکیه، بلژیک، مجارستان، لیتوانی، اسپانیا، اکراین، ایتالیا، لهستان و گرجستان به مجلس شورای اروپا ارائه شده است

متن لایحه و لیست امضاء کنندگان را در زیر بخوانید

http://assembly.coe.int/main.asp?Link=%2Fdocuments%2Fworkingdocs%2Fdoc03%2Fedoc9710.htm

Doc. 9710

13 February 2003

The problem of 30 million Azerbaijanis living in Iran (Southern Azerbaijan) to get access to education in their mother tongue

Motion for an order

presented by Mr R. Huseynov and others

This motion has not been discussed in the Assembly and commits only the members who have signed it

190 years ago - as a result of the war between Iran and Russia in accordance with the Gulistan treaty of 1813 and the Turkmenchay treaty of 1828, Azerbaijan was divided into two parts - Southern Azerbaijan was placed under the authority of Iran, Northern Azerbaijan under Russia.

Northern Azerbaijan gained independence as the Azerbaijan Democratic Republic in 1918-1920, when Southern Azerbaijan established independent government in the years 1945-1946. Unfortunately, both of the above-mentioned states lost their independence resulting foreign pressure. Azerbaijan Democratic Republic lost its sovereignty when Soviets invaded the country and it became part of the USSR, however, in 1991, its independence was restored as the Republic of Azerbaijan.

At present there is a population of 8 million in the Republic of Azerbaijan, but the number of ethnic Azerbaijanis living in a compact way in Iran is close to 30 million. Unfortunately, these Azerbaijanis do not have the opportunity to receive education in their mother tongue in that country.

A number of Council of Europe member states have close political, economic, scientific-cultural relations with Iran and, even if Iran is not a European country about 30 million Azerbaijani compatriots, share the same linguistic and moral-cultural values as the citizens of the Republic of Azerbaijan. If they had the opportunity to obtain the right to education in their mother tongue they would be able to conserve and develop their identity, at least to read books, newspapers published in the Republic of Azerbaijan, to acquire the national as well as European values, to acquire a more European way of thinking and behaviour with a view of membership of Azerbaijan in the Council of Europe.

The Parliamentary Assembly believes that the provision of conditions by the Iranian government for establishing primary, middle and higher schools for the ethnic Azerbaijani population living in Iran will be a sign of dealing with for the essential rights of the major national minority.

The Parliamentary Assembly therefore calls the Committee of Culture, Science and Education to examine this problem and prepare the report.

Signed (see overleaf)

Signed : 1

Huseynov R., Azerbaijan, LDR

Aliyev I., Azerbaijan, EDG

Çavuşoğlu Y., Turkey, LDR

Clerfayt, Belgium, LDR

Eörsi, Hungary, LDR

Gündüz I., Turkey, EPP

Lydeka, Lithuania, LDR

Martínez Casañ, Spain, EPP

Mollazade, Azerbaijan, LDR

Rakhansky, Ukraine, UEL

Rigoni, Italy, EPP

Rybak, Ukraine, EDG

Smorawínski, Poland, EPP

Tevdoradze, Georgia, EDG

Varela i Serra, Spain, LDR

Zhvania, Georgia, SOC

چرا جنبش مصر فراگیر شد و انقلاب ایران نشد

مقاله زير را آقاي محمد برقعي  متفكر ديني   نوشته است و متضمن نكات دقيق و صحيحي است .در اين مقاله نويسنده سعي در آناليز جنبش سبز و آسيب شناسي آن دارد كه دقيق و صحيح مي باشد. به نظر مي رسد به آرامي قسمتي از روشنفكران فارس پي به ضعف اساسي ايران و متفكرينشان كه همانا نژاد پرستي آريايي مي باشد برده اند. با تمام اين تفاسير اين مقاله هنوز از مساوي دانستن ايران با فارس و تعلقات فاناتيك به زبان فارسي رنج مي برد. نويسنده هنوز از فردوسي و تفكرات نژاد پرستانه و ضد ترك و عربش نتوانسته براعت بجويد و نيز نمي تواند تورك بودن تركمن و آزربايجاني و استقلال ملي و فرهنگي ازبكستان وتركمنستان و افغانستان را قبول داشته باشد. با اين وجود خواندن اين مقاله خالي از لطف نيست و من به نوبت خود از نويسنده اين مقاله تشكر ميي كنم.با هم اين مقاله را بخوانيم :

چرا انقلاب (خیزش مردمی) تونس و مصر چنان فراگیر شد ولی نه انقلاب اسلامی ایران دنباله روی یافت و نه جنبش سبز با همه جاذبه خبری اش و حمایت وسیع غرب در نشر آن موجی را در منطقه ایجاد کرد.

سوالی این روزها ذهن بسیاری را به خود مشغول داشته : انقلاب ایران حداقل یکی از سه انقلاب بزرگ تاریخ و مسلما مردمی ترین و توده ای ترین انقلاب بود . جنبش سبز نیز از برای نخستین بار شیوه استفاده از وسایل الکترونیکی برای بسیج مردم را به جهان ارایه کرد . هردوی این رویدادها پوشش خبری استثنایی در جهان گرفتند . از آن سوی آنچه در تونس و سپس در مصر اتفاق افتاد تنها انفجار خشم انباشته فاقد تفکر منسجم ورهبری سیاسی و برنامه حداقلی بود.اما چرا همین خیزش ساده و کم محتوا و شاید بتوان گفت کور چنین موج عظیمی را در منطقه ایجاد کرد وآتش ان هر روز گسترده تر و یکتاتور سوز تر میشود. اما نه انقلاب ایران و نه جنبش سبز با تمام مزایا و قدرتشان منجر به خیزش مردمی و تحول سیاسی در هیچ کشوری نشد ند، هرچند این به آن معنی نیست که بر ذهنیت مردم منطقه و حتی جهان تاثیر نگذاشته است. همه میدانند راه بسیاری است میان تاثیر تا ایجاد حرکت .کوشش من آنستکه که طی سه نوشته به شرح زیر برای این سوال اساسی پاسخی بیابم .

ابران کشوری گوشه گیر یا ایزوله در منطقه

چرا انقلاب ایران اسلامی شد

دور نگری رهبریت

ایران کشوری گوشه گیر و ایزوله در منطقه

هر کشوری خود را متعلق به یک حوزه تمدنی میداند وبر آن است که در آن حوزه با همسایگان خود مشترکات تاریخی و فرهنگی دارد از جمله اروپائیان، آفرقائیان ،اعراب ،حوزه تمدن هندی یا چینی .بهمین سبب هم در میان این کشورها انواع و اقسام اتحادیه ها شکل گرفته و تحول در هر یک از کشورهای این مجموعه به سرعت سبب دگرگونی در دیگر اعضای آن مجموعه میشود اما ایرانیان خود را جدا از همسایگان خود میدانند. از جمله رابطه ما با اعراب خصمانه است و بر آنیم که ما آریایی هستیم و آنان از نژاد سامی . وهیچگاه حمله اعراب به امپراطوری ایران را بر اعراب نبخشیده ایم حتی آگر بخش اصلی آنچه اعراب میخوانیم خود پس از اسلام و پذیرش به اجبار زبان عربی عرب شده باشند از جمله مصر و سوریه واینکه عراق بخشی از امپراتوری ایران بوده و بغداد ادامه همان تیسفونی باشد که پایتخت ساسانیان بوده است

این قهر و احساس بیگانگی از زمان شیعه شدن ما در حکومت صفویه چنان جا افتاد که روحانیت هم بر همین مبنا رابطه خصمانه با اعراب دارد و با آنکه همیشه نجف بزرگترین حوزه علمیه شیعیان بوده و مراجع تقلید بزرگ ما در آنجا بوده اند، وتقریبا همه هم ایرانی بودند، اما متدینین ما اعراب سنی مذهب را چون سعودیها قاتلین امامان خود میدانند ودر تعزیه ها عرب ها به صورت موجودات وحشی و خونخوار نشان داده میشوند . لذا با آنکه بسیاری از نوشته های روحانیون ما به عربی است اما در دیدار یاسر عرفات و دیگر شخصیت های عرب در روزهای اول انقلاب همه جا علما نیاز به مترجم داشتندو آقای خمینی در طول سالها ی طولانی تبعیدش در عراق با علما و مردم عراق تماسی نداشت .

تا پیش از صفویه شیعیان مثل دیکر مذاهب اسلامی در کنار سنیان میزیستند، با اختلاف با یکدیگر نه نفرت عمیق ودشمنی بسیار. از این روی تا به امروز بحث است که آیا برای مثال سعدی، حافظ یا فردوسی شیعه بوده اند یا سنی و چه بسیار علمای به نام شیعه چون خواجه نصیرالدین طوسی یا علامه حلی در خدمت پادشاهان سنی مذهب بوده اند. امادولت صفویه بنا به مصالح سیاسی شیعه را ایدئولوژی حکومت خود کرد واز این روی تبلیغات وسیعی را علیه سنیان به راه انداخت. از نوشته های علما شیعی در خدمت دربار چون علامه مجلسی تا قلندران کشکول به دست خوش آواز دوره گرد. پس از آن هم این حمله به سنیان از سوی روحانیت و حکومت چنلن در حد وسیعی تبلیغ شد که نفرت از آنها در طی قرون در فرهنگ ما نهادینه شدد وبدینسان ایران شیعی مذهب سنی ستیز از حوزه تمدن اسلامی بیرون رفت همان بلایی که محمد علی جناح با جدا شدن از هند بر سر پاکستان وبنگالادش آورد. این سنی ستیزی چنان در فرهنگ ما نهادینه شده که در این سالها که ایران ادعای رهبری جهان اسلام را دارد حاکمان مانع ساختن مسجد برای اهل تسنن میشوند و از نماز جمعه آنها ممانعت میکنند

اگربدگویی از اعراب به عنوان سنیان غاصب حق اهل بیت نزد دینداران و روحانیون مارایج است نزد متجددین ودانشگاهیان ما ، با باور به برتری نژادآریاییاین دشمنی ، دهها بار بیشتر است. واین زاده حکومت پهلوی است حکومت پهلوی بر آن شد که ایران باستان را بجای اسلام مشخصه اصلی هویت ما کند .این بار دستگاه تبلیغاتی حکومتی با علم کردن برتری نژاد ایرانی بر طبل نفرت از اعراب چنان کوبید که گویی همه مفاخر فرهنگی ما از جمله فردوسی ضد عرب و به نوعی ضد دین تحمیلی اعراب بر ما بودند(1) واین بار سنی ستیزی رنگ عرب ستیزی گرفت کارهای صادق هدایت و کسروی این نفرت از اعراب را به خوبی نشان میدهند .

با اوج گرفتن جنایات و سرکوبهای جمهوری اسلامی این بار نفرت از روحانیون و حکومت اسلامیشان سبب شد که اسلام بشود دین اعراب وروحانیون هم بشوندعرب ولذا حکوم ت جمهوری اسلامی بشود حکومت اعراب بر ایران وخشم بر روحانیت حاکم بر نفرت از اعراب چنان بیفزاید که با آن که از دیر باز همه نیروهای سیاسی ما با هر خط سیاسی با مبارزات مردم فلسطین همدردی داشتند، شعارهایی چنین سر داده شود "نه عزه نه لبنان جانم فدای ایران". این گونه شعار ها وتبلیغات سرپا غلط و بی پایه به کمک تلویزیون های خارج از کشور فراگیر شد ، و به دلیل آن سوابق تاریخی که گفته شد، این کج فهمی ها سبب چنان نفرت و حس تخقیری در ما نسبت به همسایگان عربمان شده که حتی مصری ها هم از آن مستثنی نیستن ،دمصری هایی که به دلیل زبانشان مشهور به عرب بودن هستند، و با آنکه مصرتنها کشوری بود در دنیا که محمد رضا شاه آواره بی پناه را پناه داد . این نمک نشناسی ما چنان است که حتی سلطنت طلبان رغبتی به دیدن آرامگاه محمد رضا شاه در یک کشور عربی ندارند. در حالیکه اگر مزار او در یک کشور اروپایی یا آمریکای جنوبی یا شمالی و حتی در پاکستان یا ترکیه بود بسیاری از آنان به دیدار آن میرفتند بویژه در این سالها که نوستالژی دوران حکومت پهلوی ها بالا گرفته است.

ما با اعراب نیست که احساس بیگانگی داریم بلکه با افغان ها و تاجیک ها وازبکها ی همزبان وترکمن ها هم چنینیم و خاطرات ما از آنان غارتگری است. و با آنکه بیشتر افتخارات فرهنگی ما متعلق به بخارا ،سمرقند، بلخ ، هرات ودیگر شهرهایی که جزو کشور افغانستان و تاجیکستان و ازبکستان است می باشد اما چنا ن از بالا به مردم این کشورهای همزبان وهم فرهنگمان نگاه میکنیم که گویی آنان بزرگان ما را از ما میخواهند بدزدند . آخر مگر میشود این بزرگان نه به ملت برتر ایرانی که به این اقوام فرودست وکم فرهنگی که محمود واشرف افغان وتیمور لنگ از آنان است تعلق داشته باشند.این خود محوری و بیگانگی نسبت به این همسایگان ما چنان است که حتی بیشتر تحصیلکردگان ما نمیدانند که کدامین این ملت ها فارس زبان هستند واگر بر اثر تصادف با خبر میشویم که در یکی از این کشورها یکی از بزرگانی را که جزو مفاخر فرهنگی خودمان میدانیم تجلیل کرده اند و مجسمه بزرگانی چون نظامی، فردوسی، مولانا جلال الدین، رودکی را در میادین شهر های خود بر پا کرده اند بر خود می بالیم که این فرهنگ برتر و نابغه پرور ما است که آنان را به تحسین واداشته است (2)

نگاه ما به مردم پاکستان و هندوستان هم بهتر از این نیست ولذا علاقه چندانی هم به وقایع آن کشورها نداریم . عموم ما، حتی مردم کوچه وبازار مان، از آمریکا واروپا و حتی از کشورهای کوچکی که با ما رابطه هم نداشته اند چون سویس وبلژیک بیشترمیدانند تااز هند و پاکستان . زیرا ما خود رابیشترهمردیف کشورهای غربی میدانیم تا کشورهای عقب مانده ای چون پاکستان وهندوستان و بنگلا دش . اگر هم مطالبی پراکنده ای راجع به اینان میدانیم از منابع کشورهای غربی است.و اگر کار یک نویسنده هندی به فارسی ترجمه میشود نویسنده هندی انگلیسی شده، یعنی سلمان رشدی است، جالب آنکه ما در حالیکه از صبح تاشام ازجنایات اعراب در چهارده قرن پیش میگوییم هیچ احساس شرمی از جنایاتی که در هند کرده ایم ،آنهم نه یکبار که بار ها، نداریم .وبا آنکه وامدار فرهنگ با شکوه هند(شامل پاکستان و بنگالادش)، که یکی از پربارترین فرهنگ های جهان است ،هستیم اما با تحقیر در آنان می نگریم . لذا چه کمیاب اند امثال متفکر بزرگ داریوش شایگان وپیگیر راه اورامین جهانبگلو ویا و مرحوم دکتر محمود تفضلی که همان محدود دانسته امان از فرهنگ وتمدن هند ومبارزات سیاسی آنان را وامدار آنان هستیم..

ترکها نیز مشمول همین حکم خود برتر بینی و خود محوری ما هستند واین آتش از زمان صفویه وستیز قدرت با همسایه قدرتمندمان دولت عثمانی شعله کشید ، و با طرخ نژاد برتر آریایی در حکومت پهلوی افروخته تر شد تا بجایی که به غلط ترکان آناطولی را تورانیان دانستیم که یعنی ستیز ایرانی و ترک به پیش از دوران تاریخی و به زمان رستم وافراسیاب بر می گردد .این طرد و تحقیر چنان گسترده شد که از یک سده پیش دامن ایرانیان ترک زبان را هم گرفت. وستیز ورقابت ایران وعثمانی وتشدید آن با سیاست دولت مقتدر مرکزی آریایی کم کم تبدیل به ستیز ترک زبان وفارس زبان، حتی در داخل خاک ایران شد

ترکمن و تاجیک وازبک نیز چنان از ذهن ما فارس ها ،که خود را ایرانیان اصیل میدانیم، بیرون هستند که کمتر ایرانی از رابطه جغرافیاییی ما با آنان اطلاع درستی دارد. و صد البته که پیوستن شدن آنان به اتحاد جماهیر شوروی ،همان پیوند ضعیف را هم در دوران جنگ سرد چنان گسست ،که گویی آنان نه در همسایگی ما، که در گوشه دیگری از این کره خاکی زندگی می کنند

کوتاه کلام آنکه ما خود را متعلق به گوشه ای از جهان که کشورمان در آن واقع شده است نمیدانیم، بلکه تصور میکنیم که در قاره اروپا هستیم یا باید باشیم ،جایی که حق ملت بزرگ و با هوش و لایق ایران است. بهمین سبب هم چندان علاقه ای به شناخت ،چه رسد به رابطه تنگاتنگ، با کشورهای همسایه امان نداریم. از جمله یکی از اساسی ترین سوالات ما ،که فکر عموم روشنفکران ما را به خود مشغول داشته است، مسئله سکولاریزم ،بویژه مورد سیاسی آن یعنی جدایی دین و حکومت است .من سالها ست در مجامع مختلف روشنفکرانمان مطرح کرده ام که چون هر ملتی با این مسئله نا گزیر است که از زاویه فرهنگی خود مواجه شود پس برای ما بیشتر از آنکه بدانیم کشورهای غربی مسیحی چگونه به این سوال پاسخ گفته اند مفید و یاری بخش خواهد بوداگر بدانیم کشورهای مسلمان و همسایگان ما چگونه با آن برخورد کرده اند . اما تجربه نشان داده که بیشتر روشنفکران مخاطب، این خواسته را بی معنی دانسته وبر آن بودند که چرخ را که هر بار که از نواختراع نمیکنند غرب همه این راهها را رفته ودر موردش هم بسیار نوشته است ،کافیست آنها را بیاموزیم . ودر این مورد فرق زیادی میان روشنفکران عرفی با روشنفکران دینیما ن ندیدم .شاهد این مدعی پژوهش هایی است که در این زمینه شده است. همین تجربه را هم با موضوع برخورد سنت و مدرنیته داشتم

بینسان ما در منطقه ایزوله و جدا از همسایگانمان شدیم نه به دلیل مذهب شیعه که توسط صفویان، در اصل سنی،به زوردین رسمی کشورمان شد،بود، و ونه به دلیل تفاوت زبانمان با زبانهای ترکی و عربی.زیرا که زبان فارسی نه تنها زبان منطقه وسیعی شامل ایران و افغانستان وتاجیکستان وازبکستان هست که زبان دیوانی و ادبی امپراطوری عثمان و کشورهند پیش از تسلط انگلستان بود ،و نفوذ ادبی آن تا چین و بخش وسیعی ازآسیای میانه میرفت. ونه تنها حافظ فخر میکرد که از اشعارش در هند استقبال میشود که ابن بطوطه شرح میدهد که چگونه شاهد بوده که مطربان شعر سعدی را بری شاهزاده عاشق ویارش در بلم میخواندند .بلکه همان گونه که به اشارت آمد همه این جداییها در اثر سیاست های نامیمون حکومت هایمان در پنج قرن گذشته بود، که با ابزار کردن یک عامل فرهنگی به یاری تبلیغات حکومتی ایران را از همسایگان خود بیگانه و در هر دو حوزه تمدن اسلامی و تمدن ایرانی گوشه گیر کردند.

از این گوشه گیری و ستیزه خویی با همسایگانمان است که این سخن ورد زبان عالم وعامی ما شده است "هنر نزد ایرانیان است وبس". بر بخش اول این ادعا که " هنر نزد ایرانیان است" ایرادی نیست، زیرا هر ملتی به فرهنگ خود می بالد چه رسد به ما که به حق می توانیم بر خود ببالیم که تمدن ایرانی یکی از کهن ترین و بلکه بر دوامترین تمدنهای جهان است و سهم بزرگی دررشد فرهنگ بشری داشته است .اما آنچه آن را نادرست و بیمارگونه می کند واپسین بخش آن و کلمه "وبس" است .واین خود به روشنی بیانگر ادعای این بخش از این نوشتار است

در بخش دوم سخن بر سر آن خواهد بود که چرا انقلاب ایران ، در کشوری که از همه کشورهای اسلامی فرهنگ اسلامی ضعیف تری دارد، اسلامی شد. و چگونه بر پایی حکومت اسلامی به جئایی بیشترما از همسایگانمان انجامید .وچرا انقلاب (خیزش مردمی) تونس ومصر چنان فراگیر شد ولی نه انقلاب اسلامی ایران دنباله روی یافت و نه جنبش سبزبا همه جاذبه خبری اش و حمایت وسیع غرب در نشرآن موجی را در منطقه ایجاد کرد.